{"id":35101,"date":"2026-10-24T05:36:23","date_gmt":"2026-10-24T08:36:23","guid":{"rendered":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/?post_type=product&#038;p=35101"},"modified":"2026-11-02T19:11:13","modified_gmt":"2026-11-02T22:11:13","slug":"ora-maritima","status":"publish","type":"product","link":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/?product=ora-maritima","title":{"rendered":"Ora mar\u00edtima"},"content":{"rendered":"<p>Rufo Festo Avieno, de procedencia it\u00e1lica, fue quiz\u00e1s un funcionario del bajo Imperio romano en el siglo IV de nuestra era, que desempe\u00f1\u00f3 cargos relevantes en \u00c1frica (si se le identifica con el aludido en una inscripci\u00f3n de Bulla Regia, T\u00fanez). Pero ha pasado a la posteridad gracias a su obras did\u00e1cticas de car\u00e1cter geogr\u00e1fico, en buena medida reelaboraciones personales de obras anteriores de otros autores. Con el t\u00edtulo Descriptio Orbis tradujo de forma muy libre, quitando y a\u00f1adiendo lo que consideraba conveniente, una obra del griego Dionisio Periegetes. El resultado fue un manual en verso sobre el mundo conocido que parece tuvo cierto \u00e9xito entre los j\u00f3venes estudiosos romanos, ya que la versificaci\u00f3n facilitaba su aprendizaje de memoria. Tambi\u00e9n tradujo del griego el poema erudito Fen\u00f3menos de Arato de Soli, que se ocupa del movimiento de los astros. Pero la obra que nos interesa es su Ora Mar\u00edtima, a pesar de que ha llegado a nuestros d\u00edas en estado fragmentario (713 versos). Es otro poema did\u00e1ctico en el que describe las costas europeas, desde las islas Brit\u00e1nicas hasta el mar Negro. Pero en la \u00e9poca del autor el prestigio de lo antiguo es grande: \u00abSe encontrar\u00e1 aqu\u00ed, pues, a Hecateo de Mileto y Hel\u00e1nico de Lesbos; asimismo Fileo el ateniense, Esc\u00edlax de Carianda; a continuaci\u00f3n Paus\u00edmaco, a quien engendr\u00f3 la antigua Samos, incluso Damasto, nacido en la noble Sige, y Bacoris, originario de Rodas; tambi\u00e9n Euctem\u00f3n, conciudadano de la metr\u00f3polis \u00e1tica; el siciliano Cle\u00f3n, el propio Her\u00f3doto de Turios y, por \u00faltimo, aquel que es la gran lumbrera de la elocuencia, el ateniense Tuc\u00eddides.\u00bb (42-50). Como vemos, Avieno aduce como fuentes de informaci\u00f3n viejos autores prestigiosos de los siglos VI y V a. de C., que nos retrotraen a una \u00e9poca ocho o nueve siglos antes. Pero parece ser que, m\u00e1s que estos textos, utiliz\u00f3 preferentemente el denominado Periplo Massaliota, un documento perdido de principios del siglo VI a. de C., en el que un desconocido marino y comerciante de la Marsella focense recoger\u00eda toda la informaci\u00f3n pr\u00e1ctica necesaria para la navegaci\u00f3n: accidentes costeros, corrientes mar\u00edtimas, vientos, estado de los fondos, caracter\u00edsticas de las distintas poblaciones con las que entrar\u00eda en contacto&#8230; En resumen, un documento de gran valor en la \u00e9poca de las grandes colonizaciones. Para la pen\u00ednsula Ib\u00e9rica su importancia es capital; tenemos mucha informaci\u00f3n a partir de la presencia romana a fines del siglo III a. de C., pero para los siglos anteriores s\u00f3lo disponemos de las fuentes arqueol\u00f3gicas. Esta obra es la que nos permite poner nombres e identificar lugares y poblaciones en la m\u00e1s antigua protohistoria hisp\u00e1nica. Y esto aunque sea de forma meramente aproximativa, ya que el rigor y la precisi\u00f3n no son las caracter\u00edsticas principales de esta obra (en ocasiones habr\u00e1 que plantearse si lo curioso de un nombre o de una localizaci\u00f3n no se debe principalmente a las necesidades de la m\u00e9trica&#8230;).<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Rufo Festo Avieno<\/p>\n","protected":false},"featured_media":113943,"comment_status":"open","ping_status":"closed","template":"","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","ast-disable-related-posts":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}}},"product_brand":[23],"product_cat":[5808,5807,5806,16697],"product_tag":[5874,5850,5879],"class_list":["post-35101","product","type-product","status-publish","has-post-thumbnail","product_brand-epub-paradise","product_cat-ebooks","product_cat-epub","product_cat-espanol","product_cat-rufo-festo-avieno","product_tag-ciencias-sociales","product_tag-divulgacion","product_tag-historia","desktop-align-center","tablet-align-left","mobile-align-center","first","instock","taxable","shipping-taxable","purchasable","product-type-variable"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.8 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Ora mar\u00edtima - Mundo Ebook<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Ora mar\u00edtima - Mundo Ebook\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/?product=ora-maritima\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"es_ES\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Ora mar\u00edtima - Mundo Ebook\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Ora mar\u00edtima - Mundo Ebook\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/?product=ora-maritima\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Mundo Ebook\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-11-02T22:11:13+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/media.mundoebook.cl\/me\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/28034703\/Mundo-ebook_-lectura-digital-elegante-1024x394.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1024\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"394\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Tiempo de lectura\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"3 minutos\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/wp.mundoebook.cl\\\/?product=ora-maritima\",\"url\":\"https:\\\/\\\/wp.mundoebook.cl\\\/?product=ora-maritima\",\"name\":\"Ora mar\u00edtima - Mundo Ebook\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/wp.mundoebook.cl\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/wp.mundoebook.cl\\\/?product=ora-maritima#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/wp.mundoebook.cl\\\/?product=ora-maritima#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/media.mundoebook.cl\\\/me\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/11\\\/02221018\\\/cover.jpg\",\"datePublished\":\"2026-10-24T08:36:23+00:00\",\"dateModified\":\"2026-11-02T22:11:13+00:00\",\"description\":\"Ora mar\u00edtima - Mundo Ebook\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/wp.mundoebook.cl\\\/?product=ora-maritima#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"es\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/wp.mundoebook.cl\\\/?product=ora-maritima\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/wp.mundoebook.cl\\\/?product=ora-maritima#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/media.mundoebook.cl\\\/me\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/11\\\/02221018\\\/cover.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/media.mundoebook.cl\\\/me\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/11\\\/02221018\\\/cover.jpg\",\"width\":496,\"height\":703},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/wp.mundoebook.cl\\\/?product=ora-maritima#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Portada\",\"item\":\"https:\\\/\\\/wp.mundoebook.cl\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Mundo Ebook\",\"item\":\"https:\\\/\\\/wp.mundoebook.cl\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Ora mar\u00edtima\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/wp.mundoebook.cl\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/wp.mundoebook.cl\\\/\",\"name\":\"Mundo Ebook\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/wp.mundoebook.cl\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/wp.mundoebook.cl\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/wp.mundoebook.cl\\\/#organization\",\"name\":\"Mundo Ebook\",\"url\":\"https:\\\/\\\/wp.mundoebook.cl\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/wp.mundoebook.cl\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/media.mundoebook.cl\\\/me\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/10\\\/24014558\\\/cropped-avatar_1755558633.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/media.mundoebook.cl\\\/me\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/10\\\/24014558\\\/cropped-avatar_1755558633.png\",\"width\":310,\"height\":310,\"caption\":\"Mundo Ebook\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/wp.mundoebook.cl\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.instagram.com\\\/mundoebook.cl\\\/\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Ora mar\u00edtima - Mundo Ebook","description":"Ora mar\u00edtima - Mundo Ebook","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/?product=ora-maritima","og_locale":"es_ES","og_type":"article","og_title":"Ora mar\u00edtima - Mundo Ebook","og_description":"Ora mar\u00edtima - Mundo Ebook","og_url":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/?product=ora-maritima","og_site_name":"Mundo Ebook","article_modified_time":"2026-11-02T22:11:13+00:00","og_image":[{"width":1024,"height":394,"url":"https:\/\/media.mundoebook.cl\/me\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/28034703\/Mundo-ebook_-lectura-digital-elegante-1024x394.png","type":"image\/png"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Tiempo de lectura":"3 minutos"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/?product=ora-maritima","url":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/?product=ora-maritima","name":"Ora mar\u00edtima - Mundo Ebook","isPartOf":{"@id":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/?product=ora-maritima#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/?product=ora-maritima#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/media.mundoebook.cl\/me\/wp-content\/uploads\/2026\/11\/02221018\/cover.jpg","datePublished":"2026-10-24T08:36:23+00:00","dateModified":"2026-11-02T22:11:13+00:00","description":"Ora mar\u00edtima - Mundo Ebook","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/?product=ora-maritima#breadcrumb"},"inLanguage":"es","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/wp.mundoebook.cl\/?product=ora-maritima"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/?product=ora-maritima#primaryimage","url":"https:\/\/media.mundoebook.cl\/me\/wp-content\/uploads\/2026\/11\/02221018\/cover.jpg","contentUrl":"https:\/\/media.mundoebook.cl\/me\/wp-content\/uploads\/2026\/11\/02221018\/cover.jpg","width":496,"height":703},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/?product=ora-maritima#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Portada","item":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Mundo Ebook","item":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Ora mar\u00edtima"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/#website","url":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/","name":"Mundo Ebook","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"es"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/#organization","name":"Mundo Ebook","url":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/media.mundoebook.cl\/me\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/24014558\/cropped-avatar_1755558633.png","contentUrl":"https:\/\/media.mundoebook.cl\/me\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/24014558\/cropped-avatar_1755558633.png","width":310,"height":310,"caption":"Mundo Ebook"},"image":{"@id":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.instagram.com\/mundoebook.cl\/"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/product\/35101","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/product"}],"about":[{"href":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/product"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=35101"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/113943"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=35101"}],"wp:term":[{"taxonomy":"product_brand","embeddable":true,"href":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fproduct_brand&post=35101"},{"taxonomy":"product_cat","embeddable":true,"href":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fproduct_cat&post=35101"},{"taxonomy":"product_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wp.mundoebook.cl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fproduct_tag&post=35101"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}